📋 KAPSANAN STANDARTLAR
ISO 9001:2026
✅ Tam UyumMadde 8.4 - Dışarıdan Tedarik Edilen Ürün ve Hizmetlerin Kontrolü
IATF 16949:2026
✅ Tam UyumMadde 8.4 - Dışarıdan Tedarik Edilen Ürün ve Hizmetler
ISO 14001:2026
✅ Tam UyumMadde 8.1 - Çevresel Tedarik
1. AMAÇ
Alternatif Kalite olarak bu prosedürün amacı; işletmenin ihtiyaç duyduğu malzeme ve hizmetlerin, en uygun dış sağlayıcıdan, en uygun şartlarla satınalınmasını sağlamaktır. Bu kapsamda; satınalma süreçleri, dış sağlayıcı değerlendirme, fason işlemler ve dış sağlayıcı denetimlerinin nasıl yapılacağı belirlenir.
2. KAPSAM
Bu prosedür, Alternatif Kalite bünyesinde ürün ve hizmet kalitesine etki eden tüm satınalma faaliyetlerini, dış sağlayıcı değerlendirme ve seçim süreçlerini, firma dışında yaptırılacak (fason) işlemleri ve dış sağlayıcı denetimlerini kapsar.
3. SORUMLULUK
- Genel Müdür: Satınalma taleplerini onaylamak, dış sağlayıcıların onaylı listeye alınmasını onaylamak, denetleme grubunu belirlemek
- Kalite Müdürü: Dış sağlayıcı denetimlerini organize etmek, denetim raporlarını değerlendirmek
- Satınalma Sorumlusu: Satınalma süreçlerini yönetmek, dış sağlayıcıları belirlemek, fason işleri takip etmek
- Üretim ve Malzeme Planlama: Fason işleri takip etmek, malzeme ihtiyaçlarını bildirmek
- Kalite Sorumlusu: Satınalınan malzemelerin giriş kontrolünü yapmak
4. TANIMLAR
| Terim | Açıklama |
|---|
| RFQ | Request For Quotation - Teklif İsteği. Tedarikçilere gönderilen resmi teklif talebidir. |
| Fason Üretim | Bir ana firmaya ait ürünün tümünün veya bir bölümünün başka bir firma tarafından üretilmesi |
| Dış Sağlayıcı | Malzeme veya hizmet temin edilen tedarikçi firma |
| Onaylı Dış Sağlayıcı Listesi | Performans değerlendirmesi yapılarak onaylanmış tedarikçilerin listesi |
| FAI | İlk Numune Muayenesi (First Article Inspection) |
5. STANDART BAZINDA SATINALMA UYGULAMALARI
| Standart | Gereklilik | Uygulama | Kayıt / Doküman |
|---|
| ISO 9001:2026 | Madde 8.4 - Dışarıdan tedarik | Tedarikçi değerlendirme, seçim ve izleme | Onaylı Tedarikçi Listesi, Satınalma Kayıtları |
| IATF 16949:2026 | Madde 8.4 - Tedarikçi yönetimi | Tedarikçi geliştirme, ikinci taraf tetkikler | Tedarikçi Performans Raporu, Denetim Raporları |
| ISO 14001:2026 | Madde 8.1 - Çevresel tedarik | Çevreye duyarlı malzeme seçimi | REACH/ELV Deklarasyonları |
6. TEDARİKÇİ SEVİYELERİ
Seviye A
Ürün kalitesine en fazla etki eden tedarikçiler. 6 aylık performans değerlendirmesi, yıllık denetim. Sistem üzerinden otomatik takip.
Seviye B
"Dış sağlayıcı firma seçim kriterleri" ile seçilen tedarikçiler. Hata tespitlerinde denetime tabi tutulur.
Seviye C
Günlük alımlar, ofis malzemesi, hırdavat alımları. Değerlendirme yapılmaz.
7. SATINALMA TÜRLERİ
7.1. Müşteri Tarafından Hammadde/Malzeme Temini
- Müşteri tarafından hammadde ve malzeme temin edilmesi durumunda, gelen malzeme Kalite Kontrol Prosedürü'ne göre kontrol edilir
- Uygun olan ürünler teslim alınır ve depolanır
- Uygun olmayan ürünler ayrılarak müşteriye bilgi verilir
7.2. Müşteri Onaylı Dış Sağlayıcıdan Malzeme ve Hizmet Temini
- Müşteri tarafından onaylı dış sağlayıcı firmadan malzeme ve hizmet temini gerçekleştirilir
- Müşteri onayı olmayan durumlarda Alternatif Kalite'in "Onaylı Dış Sağlayıcı Listesi" geçerlidir
- Gelen ürünler Giriş Kalite Kontrolü'ne tabi tutulur
7.3. Sarf Malzeme, Bakım ve Ofis Malzemesi Temini
- Malzeme talepleri sistem üzerinden oluşturulur
- Satınalma Sorumlusu gelen talepleri sistem üzerinden görür ve değerlendirir
- Satınalma, Genel Müdür onayı ile gerçekleştirilir
- Onaylı dış sağlayıcı listesinde olma şartı aranmaz
7.4. Alternatif Kalite Tarafından Yapılan Satınalmalar GÜNCELLENDİ
Alternatif Kalite, hammadde, malzeme ve hizmet alımı gerçekleştirdiği ve ürün kalitesine etki eden dış sağlayıcı firmalarla satınalma sözleşmesi imzalar. Tüm satınalma süreçleri Satınalma Modülü üzerinden yürütülür.
- Satınalma talebi; Müşteri Siparişi, Proje Planı, Asgari Stok Seviyeleri veya İç Malzeme/Hizmet talebine göre sistem üzerinden oluşturulur
- Tüm ürün kalitesini etkileyen satınalma faaliyetleri Satınalma Talebi Modülü üzerinden yürütülür
- Talep oluşturulduktan sonra sistem üzerinden onay süreci başlatılır
- Onaylanan talepler üzerinden sistem RFQ (Request For Quotation) oluşturur
- RFQ, sistem üzerinden PDF olarak oluşturulur ve tedarikçilere e-posta ile gönderilir
- Gelen teklifler sistem üzerinden girilir ve otomatik olarak karşılaştırılır
- En uygun teklif sistem tarafından işaretlenir, onaylanır ve otomatik sipariş oluşturulur
- Tüm süreç dijital olarak sistemde kayıt altına alınır
7.5. Fason Üretim
- Firma dışında operasyon görecek ürünler için İş Emri hazırlanır
- Satınalma Sorumlusu tarafından fason üreticiden gelene kadar takip edilir
- Fason işleme gidecek parçalar fason sevk irsaliyesi ile gönderilir
- İşlemi biten parçalar Kalite Kontrol Prosedürü'ne göre değerlendirilir
8. YASAL VE ÇEVRESEL UYUMLULUK
- Ürün imalatında kullanılan tüm malzemeler, REACH tüzüğü ve ELV direktifine uyumlu olmalıdır
- Dış sağlayıcılardan uygunluk deklarasyonları talep edilir
- IMDS sistemi kullanılarak malzeme takibi yapılır
9. TEDARİKÇİ PERFORMANS İZLEME GÜNCELLENDİ
- Seviye A tedarikçiler: Sistem üzerinden otomatik takip edilir. 6 aylık performans değerlendirmeleri yapılır
- Seviye B tedarikçiler: "Dış sağlayıcı firma seçim kriterleri" ile seçilir
- Tedarikçi performansları; fiyat, kalite, teslim süresi bazında sistem tarafından otomatik raporlanır
- Dış sağlayıcı geliştirme faaliyetleri; eğitim, ortak geliştirme çalışmaları ile desteklenir
9.1. VDA 6.3 Tedarikçi Sınıflandırma
Tedarikçi değerlendirmelerinde VDA 6.3 standardı temel alınır.
Tedarikçiler aşağıdaki kriterlere göre sınıflandırılır:
| Sınıf |
Puan Aralığı |
VDA 6.3 Seviyesi |
Aksiyon |
| A |
≥ 90 |
🟢 Tam uyumlu |
✅ Onaylı Tedarikçi - Otomatik sipariş onayı |
| B |
80 - 89 |
🟡 Sınırlı uyum |
📋 Gelişim planı hazırlanmalı, 6 ay içinde A seviyesine çıkarılmalı |
| C |
70 - 79 |
🟠 Zayıf uyum |
🔍 Yakın takip, denetim sıklaştırılmalı, 3 ay içinde iyileşme sağlanmalı |
| D |
< 70 |
🔴 Yetersiz |
🚫 Yeni tedarikçi arayışı başlatılmalı, mevcut tedarikçi askıya alınmalı |
Not: Bu sınıflandırma VDA 6.3 standardının P3 ve P4 süreçlerine dayanmaktadır.
Sınıflandırma sistem tarafından otomatik olarak hesaplanır ve tedarikçi skor kartında gösterilir.
10. İKİNCİ TARAF TETKİKLER (TEDARİKÇİ DENETİMLERİ)
- 📋 Dış sağlayıcı risk değerlendirmeleri
- 📋 Dış sağlayıcı izleme verileri
- 📋 Kalite yönetim sistemi geliştirme verileri
- 📋 Ürün ve proses tetkikleri
11. SATINALINAN ÜRÜNÜN DOĞRULANMASI
11.1. Teslim Alınan Ürünün Doğrulanması
- Ürünle birlikte uygunluk belgesi, test raporları talep edilir
- Gelen belgeler Kalite Kontrol Prosedürü'ne göre kontrol edilir
- Uygun olan ürünler stoğa alınır, uygun olmayanlar iade edilir
11.2. Kaynağında Muayene
- FAI üretimini içeren tüm teslimatlar için kaynağında muayene yapılır
- Muayene sonucu uygunsa sevkiyat yetkilendirilir
- Onay alınmamış FAI sevkiyatları geri gönderilir
12. DOKÜMANLARIN GİZLİLİĞİ
Müşteri ve Alternatif Kalite bilgilerinin gizliliğinin sağlanması amacıyla, dış sağlayıcılara gönderilen tüm dokümanların üçüncü taraflara aktarılmaması talep edilir. Bu şart sözleşmelerde belirtilir.
13. KAYITLAR GÜNCELLENDİ
- 📄 Satınalma Talebi (Sistem üzerinden - Dijital)
- 📄 RFQ (Sistem üzerinden - Dijital)
- 📄 Teklifler (Sistem üzerinden - Dijital)
- 📄 Siparişler (Sistem üzerinden - Dijital)
- 📄 Onaylı Tedarikçi Listesi (Sistem üzerinden - Dijital)
- 📄 Tedarikçi Performans Raporu (Sistem üzerinden - Otomatik)
- 📄 Tedarikçi Denetim Raporu
- 📄 REACH/ELV Deklarasyonları
REVİZYON NOTU
| Revizyon No | Revizyon Tarihi | Revizyon Nedeni | Değiştiren |
|---|
| 02 |
14.07.2026 10:27 |
Sistem otomasyonu entegrasyonu, dijital kayıt güncellemeleri (Otomatik) |
Süleyman Erbek |
| 01 |
01.01.2026 |
İlk yayın |
Süleyman Erbek |
Alternatif Kalite Danışmanlık ve Eğitim | Satınalma Prosedürü (S01-PRC-001)
Bu doküman ISO 9001:2026, IATF 16949:2026, ISO 14001:2026 standartlarına tam uyumludur.